Ik heb last van tranende ogen

Wat zijn tranende ogen?

Tranende ogen ontstaan wanneer het evenwicht tussen aanmaak en afvoer van traanvocht uit balans raakt. Je ogen maken de hele dag traanvocht aan. Dit vocht houdt het oogoppervlak vochtig, spoelt stof weg en beschermt tegen bacteriën.

Zie het als een ruitensproeier op een auto. Er komt steeds een dun laagje vocht over het oog. Knipperen verspreidt dit vocht gelijkmatig. Via kleine kanaaltjes in de ooghoek loopt het daarna weg naar de neus.

Bij tranende ogen werkt dit systeem niet meer goed. Soms maakt het oog te veel traanvocht aan, bijvoorbeeld bij wind of pollen. Soms stroomt het vocht niet goed weg door een verstopping. Het gevolg is hetzelfde: tranen rollen over je wang terwijl je niet huilt.

Opvallend is dat droge ogen vaak ook leiden tot tranen. Het oog voelt droog aan en reageert met extra aanmaak van waterig vocht. Dit vocht mist vetten en blijft niet goed plakken. Het stroomt direct weg.

Wat zijn de symptomen van tranende ogen?

Tranende ogen verschillen per persoon. Naast zichtbare tranen kun je ook andere signalen ervaren:

• Waterige ogen – Vocht loopt over de onderooglidrand en soms over de wang.
• Branderig gevoel – Het oog voelt geïrriteerd, alsof er zand in zit.
• Jeuk – Vaak aanwezig bij hooikoorts of andere allergieën.
• Roodheid – Kleine bloedvaatjes in het oogwit zetten uit.
• Wazig zicht – Een laagje tranen verstoort scherp zicht, vooral tijdens lezen of autorijden.
• Gevoeligheid voor licht – Fel licht veroorzaakt knijpen met de ogen.
• Plakkerige oogleden – Vooral in de ochtend kan er wat afscheiding aanwezig zijn.

Merk je dat de klacht terugkeert bij bepaalde seizoenen, ruimtes of activiteiten zoals beeldschermwerk? Dan geeft je lichaam een signaal over prikkels die invloed hebben op je ogen.

De oorzaak van tranende ogen

Elke situatie verschilt. Leeftijd, leefstijl en omgeving spelen een rol. Hieronder staan oorzaken die vaak voorkomen:

• Allergie – Pollen, huisstofmijt of dierenharen prikkelen het slijmvlies van het oog.
• Droge ogen – Verminderde kwaliteit van traanvocht leidt tot reflexmatig tranen.
• Verstopte traanbuis – Het vocht kan niet goed wegstromen en loopt over.
• Infectie – Een oogontsteking gaat samen met tranen en roodheid.
• Irritatie door wind of rook – Het oog beschermt zich door extra traanvocht aan te maken.
• Langdurig schermgebruik – Minder knipperen droogt het oogoppervlak uit.
• Hormonale schommelingen – Verandering in hormoonspiegels beïnvloedt de traanfilm.
• Leeftijd – Met het ouder worden verandert de samenstelling van traanvocht.

Binnen complementaire zorg kijkt men vaak breder dan het oog alleen. In de Traditionele Chinese geneeskunde staat het oog in verbinding met leverenergie. Klachten rond de ogen koppelt men aan spanning of interne hitte.

Andere complementaire benaderingen richten zich op voeding, leefstijl en ontspanning. Orthomoleculaire geneeskunde onderzoekt de rol van vetzuren en micronutriënten voor een stabiele traanfilm. Fytotherapie en kruidentherapie passen plantenextracten toe gericht op slijmvliezen. Acupunctuur of acupressuur wordt ingezet ter ondersteuning van energiedoorstroming rond het ooggebied.

Ook ontspanning speelt een rol. Bij stress knipper je minder en span je de oogspieren aan. Technieken zoals yoga-therapie, mindfulness-based stress reduction of Qi Gong richten zich op rust in lichaam en ademhaling.

Vraag jezelf af: wanneer nemen je klachten toe? Na uren achter een scherm? Tijdens het pollenseizoen? Of bij vermoeidheid? Door patronen te herkennen krijg je grip op je situatie.