Ik heb last van constipatie

Wat is constipatie?

Constipatie betekent verstopping van de darmen. De ontlasting blijft te lang in de dikke darm. Daar onttrekt het lichaam vocht aan de ontlasting. Hoe langer dit duurt, hoe harder de ontlasting wordt.

Je darm werkt als een lopende band. Spieren trekken samen en duwen de ontlasting naar buiten. Dit proces heet peristaltiek. Wanneer die beweging traag is, stapelt de ontlasting zich op. Je voelt druk in je buik. Soms lijkt het alsof je moet, maar er komt weinig of niets.

Veel mensen hebben dagelijks ontlasting. Toch verschilt een gezond patroon per persoon. Voor de één is twee keer per dag normaal. Voor de ander drie keer per week. Het gaat om wat voor jou gebruikelijk is. Verandering in jouw patroon geeft vaak het eerste signaal.

Ongeveer 10 tot 20 procent van de mensen in Nederland heeft weleens last van verstopping. Vrouwen ervaren dit vaker dan mannen. Ook tijdens zwangerschap of op hogere leeftijd komt het vaker voor.

Wat zijn de symptomen van constipatie?

Constipatie uit zich op meerdere manieren. Niet iedereen herkent alle signalen. Dit zijn klachten die vaak voorkomen:

• Harde ontlasting – de ontlasting is droog, brokkelig of keutelig en voelt scherp aan bij het passeren.
• Moeite met persen – je zit lang op het toilet en moet veel kracht zetten zonder resultaat.
• Weinig stoelgang – minder dan drie keer per week ontlasting.
• Gevoel van onvolledige lediging – na toiletbezoek voelt het alsof er nog ontlasting achterblijft.
• Opgeblazen buik – je buik voelt vol en gespannen, soms met extra gasvorming.
• Buikpijn of krampen – ophoping van ontlasting geeft druk en stekende pijn.
• Aambeien of kloofjes – hard persen irriteert de anus en leidt tot kleine scheurtjes of zwelling.
• Verminderde eetlust – een volle darm geeft snel een verzadigd gevoel.

Herken je deze signalen bij jezelf? Dan vraagt je spijsvertering om aandacht.

De oorzaak van constipatie

Ieder lichaam reageert anders. Wat bij de één tot verstopping leidt, speelt bij een ander geen rol. Onderstaande factoren zie je vaak terug:

• Vezelarme voeding – vezels uit groente, fruit en volkorenproducten houden vocht vast in de ontlasting en geven volume.
• Weinig vochtinname – bij minder dan anderhalve tot twee liter vocht per dag droogt de ontlasting uit.
• Te weinig beweging – beweging activeert de darmspieren, langdurig zitten vertraagt dit proces.
• Stress en spanning – het zenuwstelsel beïnvloedt de darm; spanning zet de darmwerking op slot.
• Onderdrukken van aandrang – wie aandrang negeert, raakt het natuurlijke ritme kwijt.
• Medicatie – opioïden, ijzertabletten en bepaalde antidepressiva vertragen de stoelgang.
• Hormonale schommelingen – zwangerschap of schildklierproblemen beïnvloeden de darmbeweging.
• Darmstoornissen – bij prikkelbare darm syndroom wisselen verstopping en diarree elkaar af.

Binnen complementaire zorg kijkt men breed naar deze factoren. Een therapeut in de natuurgeneeskunde of orthomoleculaire geneeskunde richt zich vaak op voeding en darmflora. Fytotherapie en kruidentherapie zetten plantenextracten in zoals psylliumvezels. Traditionele Chinese geneeskunde met acupunctuur of Tui Na werkt vanuit het idee dat stagnatie van energie in de darmen invloed heeft op de stoelgang.

Ook ontspanning speelt een rol. Mindfulness-based stress reduction, yoga-therapie of ademhalingsoefeningen helpen het zenuwstelsel tot rust te brengen. Zie je jouw darmen als een rivier? Stress legt er een dam in. Ontspanning haalt die blokkade weg zodat de stroom weer op gang komt.